Για πολλά χρόνια, μπαίνοντας στο πανεπιστήμιο, κάπου ανάμεσα στις εξετάσεις, τα πιεστικά deadlines, τα εργαστήρια και τα σεμινάρια, την ελλιπή μέριμνα, το υπέρμετρο κόστος ζωής και πλέον το άγχος των διαγραφών μπορούσες να συναντήσεις διάφορες φοιτητικές καλλιτεχνικές ομάδες (θεάτρου, κινηματογράφου, φωτογραφίας, μουσικής κ.α.). Ομάδες που συνηθίζουν να λειτουργούν οριζόντια, όπου όλοι/ες/α είναι ίσοι, χωρίς χορηγούς και μηδενική ή ελάχιστη χρηματοδότηση από τα πανεπιστήμια και φυσικά κανένα αντίτιμο για τους συμμετέχοντες, προωθώντας τη λογική πως η τέχνη οφείλει να είναι προσβάσιμη σε όλους/ες/α. Ομάδες που αποτελούσαν μια ανάσα στην πιεστική καθημερινότητα του φοιτητή, χώρους έκφρασης, αλληλεγγύης, ψήγματα ενός διαφορετικού απελευθερωτικού πολιτισμού.
Πέρα, όμως, απ’ την χρόνια υποχρηματοδότηση τους οι ομάδες αυτές έρχονται αντιμέτωπες με μια πιο συνολική επίθεση απ’ την μεριά των διοικήσεων…
Μετά την αδιαφορία του ΕΚΠΑ για τις Πολιτιστικές Ομάδες και το έργο τους, την κατάργηση της αυτοτέλειας της Πανεπιστημιακής Λέσχης και την απόφαση του Πανεπιστημίου να διαχειρίζεται το ίδιο ως Νομικό Πρόσωπο τα οικονομικά αποθέματά της, τον προϋπολογισμό της, καθώς και τις κτιριακές της υποδομές, επιπλέον την απειλή εκκένωσης των Πολιτιστικών Ομάδων της ΦΕΠΑ (ΠΟΦΕΠΑ) αν δεν παραδώσουν τα κλειδιά του χώρου που στεγάζονται εδώ και 22 χρόνια, ακολουθούν πιστά το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας στην υποτίμηση των Πολιτιστικών Ομάδων των Πανεπιστημίων.
Στη Θεσσαλονίκη, υπάρχει εδώ και χρόνια μια συνθήκη περιορισμού (με την επιβολή λειτουργίας με άδειες οι οποίες εύκολα αίρονται με εντολή κοσμητείας) και τελικά κλεισίματος θεατρικών και κινηματογραφικών ομάδων, καθώς δεν υπάρχει χώρος για να κάνουν πρόβες και προβολές ταινίας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η αυτοοργανωμένη θεατρική ομάδα «Κουίντα» που στεγαζόταν στη Νομική Σχολή, μετά τη μετατροπή του αμφιθεάτρου όπου έκανε τις πρόβες της σε αίθουσα για προσομοίωση δίκης. Tον τελευταίο μήνα, όμως, είδαμε μια εξαιρετική κλιμάκωση της καταστολής. Με αφορμή την εισβολή της αστυνομίας στο ΑΠΘ μετά από live όπου προσήχθησαν 300 και πλέον άτομα, με δήθεν καταγγελίες για φθορές και ζημιές, οι πρυτανικές αρχές του ΑΠΘ ανακοίνωσαν ότι τα κτίρια θα κλείνουν στις 22:00 και ότι απαγορεύεται “μέχρι νεωτέρας” κάθε μη εκπαιδευτική ή ερευνητική δραστηριότητα, καταργώντας όλα τα υπηρεσιακά σημειώματα (άδειες) και παύοντας οποιαδήποτε δράση πέραν των μαθημάτων. Απέναντι σε αυτό το “χαστούκι” της πρυτανείας, ο πρόσφατα δημιουργημένος Συντονισμός Αυτοοργανωμένων Πολιτιστικών Φοιτητικών Ομάδων ΑΠΘ-ΠΑΜΑΚ οργάνωσε προβολή ταινίας η οποία θα τελείωνε αρκετά μετά το επιβαλλόμενο ωράριο λειτουργίας. Η δράση αυτή καταστάλθηκε με εισβολή της αστυνομίας με 48 προσαγωγές -εκ των οποίων οι 38 έγιναν συλλήψεις- με κατηγορίες για “διατάραξη λειτουργίας δημόσιας υπηρεσίας”.
Στον Βόλο, παράλληλα, τα κατασταλτικά μέτρα απέναντι στις πολιτιστικές ομάδες οξύνονται συνεχώς το τελευταίο εξάμηνο με διαρκή λοκ αουτ, απειλές για διωγμό και αποκλεισμό απ’ τον χώρο του πανεπιστημιακού ασύλου, καταγραφή προσωπικών στοιχείων φοιτητ(ρι)ών που ανήκουν στις πολιτιστικές ομάδες και απειλές για πειθαρχικές διώξεις αυτών. Αντίστοιχα, έχει δημιουργηθεί συντονισμός και από τις πολιτιστικές ομάδες του Βόλου για τη διασφάλιση, μέσα από δράσεις, πως οι πανεπιστημιακοί χώροι θα παραμείνουν ανοιχτοί στην κοινωνία, τους πολιτιστικούς και πολιτικούς φορείς.
Μπροστά στο κέρδος των επενδύσεων, των ερευνητικών για το ΝΑΤΟ και την προσέλκυση ιδιωτικών Πανεπιστημίων, η προσπάθεια για πλήρη αφανισμό των πολιτιστικών δράσεων εντός των ιδρυμάτων γίνεται πια με ξεδιάντροπο τρόπο. Πλέον, οι πολιτιστικές ομάδες στα Πανεπιστήμια της χώρας παλεύουν για να βρουν τρόπο συνέχισης των δράσεων τους, τρόπο να υπάρξουν σε χώρους δημόσιους, να παραμείνουν ανοιχτές σε κάθε φοιτητής/τρια/ό και να βάλουν τέλος στον αποκλεισμό. Η κυβέρνηση, το κράτος και οι πρυτανικές αρχές μεριμνούν μόνο για την πλήρη αποστείρωση των Πανεπιστημίων από τέτοιες εκδηλώσεις και δράσεις, τις συνεργασίες με εξοπλιστικά προγράμματα που θα ενισχύσουν το κράτος-δολοφόνο του Ισραήλ και την εφαρμογή των πειθαρχικών, των απειλών και την καταστολή προς τους φοιτητές/τριες/ά και τους εργαζόμενους του Πανεπιστημίου και την απαγόρευση πολιτιστικών φεστιβάλ και εκδηλώσεων.
Το Πανεπιστήμιο δεν αφορά μια στείρα εκπαιδευτική διαδικασία, μια συνεχή προσπάθεια εξασφάλισης των καλύτερων ατομικών προσόντων για να βγεις στο τρέξιμο και τον ανταγωνισμό της αγοράς εργασίας. Αντίθετα, θα πρέπει να είναι χώρος όπου ανθίζει η γνώση μαζί με την έκφραση, η κοινωνικοποίηση μαζί με τη δημιουργία. Μέσα από τον ερασιτεχνικό πολιτισμό στις σχολές μας, οι φοιτητές και οι φοιτήτριες ανοίγουν ρωγμές εκεί όπου το ίδιο το ίδρυμα συχνά δεν αφήνει χώρο· δημιουργούν σκηνές, πρόβες, προβολές, κύκλους συζήτησης, παρέες που γίνονται κοινότητες.
Μέσα σε αυτές τις ομάδες γεννιούνται τάσεις χειραφέτησης, μικρές καθημερινές πράξεις απελευθέρωσης από τον ατομισμό και τον καριερισμό που μας επιβάλλονται ως μονόδρομος. Τα άτομα που συμμετέχουν επανανακαλύπτουν τον εαυτό τους μέσα από το συλλογικό· διευρύνουν τους καλλιτεχνικούς τους ορίζοντες, αλλά και τον τρόπο που σκέφτονται τη ζωή συνολικά. Στο θέατρο, στη μουσική, στον κινηματογράφο, στη συλλογική καλλιτεχνική αναζήτηση, δεν καλλιεργούνται απλώς δεξιότητες· καλλιεργείται η ίδια η δυνατότητα να δημιουργείς πάνω στην σκηνή τον άλλον κόσμο που ονειρεύεσαι και παλεύεις να χτίσεις.
Στηρίζουμε τον αγώνα των Πολιτιστικών Ομάδων των Πανεπιστημίων και διεκδικούμε ένα δημόσιο Πανεπιστήμιο με δημόσια και δωρεάν παιδεία, που δεν θα αντιμετωπίζει την τέχνη ως πάρεργο αλλά ως θεμέλιο για την ανάπτυξη ολοκληρωμένων ανθρώπων.
